Al meer dan 13 jaar begeleiden we met Dutch for Kids expatgezinnen over de hele wereld. In die jaren hebben we honderden kinderen zien vertrekken, landen, wennen, opbloeien – en soms ook worstelen.
Natuurlijk is ieder kind anders, en beleeft ieder gezin een verhuizing op zijn eigen manier. Maar er zijn een aantal uitdagingen die we gewoon vaak tegenkomen bij expatkinderen: heimwee, aanpassen aan een nieuwe omgeving en vragen rondom identiteit.
In deze blog neem ik je daarin mee – én vooral: wat jij als ouder kunt doen om je kind hierin zo goed mogelijk te ondersteunen.
1. Heimwee: zelfs bij kinderen die “in het moment leven”
Kinderen zijn natuurlijk super flexibel en leven in het moment. Maar dat betekent niet dat ze geen heimwee kunnen voelen.
Heimwee gaat niet alleen over het oude huis of land, maar vooral over:
- de oude school
- vriendjes en vriendinnetjes
- opa’s en oma’s, tantes, ooms, neefjes en nichtjes
- vertrouwde juffen en meesters
- kleine dagelijkse rituelen
Soms komt dat meteen. Soms pas maanden later, ineens, uit het niets.
Wat helpt?
Laat alles er zijn. Je hoeft niets weg te poetsen of kleiner te maken. Je kind is niet verhuisd omdat het daar niet leuk was – daar was het ook fijn.
Praktische ideeën:
- Praat met plezier over wat jullie achterlieten: “Wat vond je fijn aan je oude school?”
- Laat je kind een kaartje of tekening sturen naar iemand die hij of zij mist.
- Vraag die persoon (of ouder) om iets terug te sturen – dat voelt voor een kind enorm verbindend.
- Benoem gevoelens: “Het is ook echt lastig om afscheid te nemen.”
Heimwee betekent niet dat de verhuizing fout was. Het betekent dat je kind zich heeft gehecht – en dat is juist iets heel moois.
2. Aarden in een nieuwe omgeving: bouwen aan een nieuw leven
Tegelijkertijd is het belangrijk dat je kind zich mag gaan wortelen in het nieuwe land.
Ook als jij de taal nog niet spreekt. Ook als je de schoolcultuur nog niet begrijpt. Ook als alles nog onwennig voelt.
Je kind wil – diep vanbinnen – ergens bij horen.
Wat helpt?
- Nodig klasgenootjes uit.
- Zet wat snacks op tafel.
- Maak er een simpele, gezellige middag van.
- Ga mee naar schoolactiviteiten, ook al voel je je onzeker.
Het hoeft niet perfect. Het hoeft alleen maar warm en open te zijn.
Sociale verbinding is vaak belangrijker dan taal. De taal komt vanzelf. Maar een gevoel van veiligheid en erbij horen… dát legt de basis.
3. Identiteit: “Waar hoor ik eigenlijk bij?”
Veel expatkinderen groeien op tussen meerdere werelden. En dat is een enorme rijkdom – maar soms ook verwarrend.
Ik weet nog goed dat mensen in Nederland tegen mijn kinderen zeiden:
“Oh, nu ben je Spaans?” “Kun je al goed Spaans praten?”
Alsof ze ineens iemand anders waren geworden.
We kunnen er nu om lachen. Maar toen voelde het ongemakkelijk.
Want nee – we zijn geen Spaans gezin geworden. We zijn een Nederlands gezin dat in het buitenland woont.
Dat mag naast elkaar bestaan.
Je kind hoeft niet te kiezen. Niet tussen landen. Niet tussen talen. Niet tussen culturen.
Wat helpt?
- Benoem dat beide waar mogen zijn: Nederlands én internationaal.
- Houd Nederlandse tradities levend (Sinterklaas en kerst bijvoorbeeld).
- Blijf de taal spreken.
- Blijf contact houden met familie en vrienden.
- Ga af en toe op vakantie naar Nederland op een manier die rustig voelt.
Je hoeft niet iedereen te zien. Liever een paar fijne, veilige ontmoetingen dan van afspraak naar afspraak rennen.
En nodig ook mensen uit bij jullie thuis in jullie nieuwe land. Jullie wonen nu in het buitenland – voor veel familieleden en vrienden is dat juist een prachtig avontuur om eens mee te maken. Een logeerkamer, of zet een gezellig tentje op in de tuin, een open deur: dat is vaak al genoeg.
Een rijkdom voor het leven
Opgroeien tussen culturen. Meerdere talen spreken. Leren schakelen tussen werelden.
Het is soms ingewikkeld. Het is soms emotioneel. Maar het is ook een enorme rijkdom.
Voor je kind. En voor jou.
Door ruimte te geven aan heimwee, actief te bouwen aan nieuwe verbindingen en de identiteit van je kind te eren, help je je kind niet alleen door de verhuizing heen – maar geef je iets mee voor het leven.
En dát is misschien wel het mooiste cadeau dat je kunt geven.
Werk jij met expatkinderen of heb je zelf een expatgezin en wil je je kind blijven ondersteunen in zijn of haar Nederlandse taal en identiteit? Bij Dutch for Kids helpen we kinderen wereldwijd om zich zeker te voelen in hun taal, cultuur en wie ze zijn.
Benieuwd hoe onze online Nederlandse lessen voor kinderen eruitzien in de praktijk?
Plan een gratis kennismaking in. Dan kijken we samen waar je kind staat, en volgt daarna een gratis proefles bij een docent die past. Zo ontdek je zonder verplichtingen of onze aanpak bij jullie gezin past.